Het hart is gemaakt om strijd te verzoenen

jihad.png

  • Moslims zijn ook gewone mensen

Mohamed El Bachiri werd in één klap bekend nadat hij in het Belgische tv-programma De Afspraak een prachtige oproep deed voor liefde. De Belg van Marokkaanse afkomst is vader van twee kinderen en metrobestuurder. Hij woont in Brussel, in de wijk Molenbeek. Bij de aanslag in Brussel kwam zijn echtgenote om het leven.

De term ‘jihad’ is in het Westen beladen omdat men het associeert met de bloedige oorlog die islamisten voeren tegen alle niet-islamisten. Voor moslims wereldwijd betekent ‘jihad’ echter iets anders: het is in eerste instantie vooral een innerlijk strijd die men dient te voeren tegen verleidingen. De oproep van El Bachiri leert ons anders kijken en is er één voor iedereen die een einde wil maken aan de haat die de maatschappij zo vergiftigt.
Auteur David van Reybrouck tekende het verhaal van El Bachiri op in het boek ‘Een jihad van liefde’. Het is een verhaal waarin niet alleen opgeroepen wordt tot meer liefde, maar ook een verhaal waarin duidelijk wordt: die Europese islam waar sommigen om roepen, die is er allang.

  • Mohamed El Bachiri, David van Reybrouck, ‘Jihad van liefde’, Uitgeverij: De Bezige Bij, ISBN 9789023471622

Ik ben jouw neger niet

not-your-negro

  • Herinner dit thuis

In 1979 had James Baldwin het plan om een boek te schrijven over de vriendschap en moorden op Martin Luther King, Malcolm X en Medgar Evers. Bij zijn dood waren er pas dertig pagina’s af. In deze documentaire probeert Raoul Peck het onafgemaakte boek te verbeelden.

In 1979, vertelde James Baldwin in een brief aan zijn literair agent over het nieuwste avontuur waar hij zich onbedwingbaar toe voelde aangetrokken: hij moest en zou een volgende boek schrijven, “Remember This House”. Het boek zou een relaas worden van de levens en moorden van drie van zijn goede vrienden – Martin Luther King Jr., Medgar Evers en Malcolm X. Drie moorden die een hele generatie deden daveren op hun grondvesten. James Baldwin raakte niet verder dan de dertigste pagina voor zijn dood. Het manuscript, “Notes toward Remember This House”, werd door de executeur van de nalatenschap van James Baldwin toevertrouwd aan Raoul Peck.

Raoul zette James Baldwins missie verder en gidst ons op de tonen van Baldwins eigen woorden langs de complexe politieke levens van deze drie memorabele personen.

Het boek legt de nauwe verbanden tussen de levens en de moorden van de drie mannen bloot, en wordt zo een verhaal over Amerika’s historische en actuele ontkenning en de irrationele relatie ten opzichte van rassengelijkheid en -ongelijkheid.

Deze gewelddadige geschiedenis (die Martin Luther King Jr., Medgar Evers en Malcolm X met hun leven moesten bekopen), het gecreëerde beeld van wat het betekent om Zwart te zijn en Holywoods simplistische verhaal over goed en kwaad, juist en fout, weerspiegelen onze huidige raciale onzekerheid.

“Remember This House” daagt de kijker uit om na te denken over de representatie van zwarten (in Hollywood en elders), en Baldwin durft de Verenigde Staten in vraag te stellen. Hij creëert een dieper begrip van wat niet enkel een rassenkwestie is, maar een maatschappelijke realiteit die de huidige Verenigde Staten blijft verdelen.

Zingeving is ons alter ego

drive.jpg

  • The surprising truth about what motivates us

Deze levendige RSA animatie, gebaseerd op een lezing van Daniel Pink, illustreert de verborgen waarheden achter wat ons werkelijk, thuis en op het werk, motiveert.

Daniel H. Pink is auteur van een aantal provocerende bestsellers over een veranderende wereld met nieuwe manieren van werken.

 

Neem eens afstand, ’t geeft meer zicht

hokjesgeest.png

  • Ban jouw hokjesgeest

Hokjesdenken of hokjesgeest is volgens het woordenboek “een ongenuanceerde wereldbeschouwing hebben” en heeft vrijwel altijd een negatieve lading.

Jij en ik, of wij willen of niet, categoriseren zo ook onze eigen leefwereld. Hebben de neiging om mensen of voorwerpen in te delen in een bepaalde categorie en eigenschappen toe te kennen aan alle leden van de categorie, bijvoorbeeld “mensen met een rode auto zijn saai”. Komt het door onze ‘hokjesgeest’ dat we ‘samenleven’ en ‘inclusie’ niet snappen? Het veranderen van onze kijk- en denkrichting kan tot verrassende inzichten leiden….

Dit tv-spotje heeft in dat verband een mooie boodschap voor iedereen. De les? Op basis van universele vragen kun je tot totaal andere hokjes komen.

Van veroordelen naar begrijpen

understanding

  • Understanding

Kodak’s korte film ‘Understanding’ is harten brekend mooi. Zij legt op prachtige wijze de dunne lijn tussen vooroordeel en acceptatie bloot. En wat een simpel gebaar daarbij kan betekenen.

 

Voorbeeld zijn – desnoods waarschuwend

alike

  • Alike

Laat kinderen kinderen zijn! Laat ons beseffen dat het voorbeeld zijn  niet perse het beste middel is. Of de beste weg.

Dit animatiefilmpje spiegelt ons de impact van de verwachtingen en de druk die wij onze toekomst opleggen. En de terminale invloed die dat hebben kan op de onbevangenheid van onze kinderen.

Laat de aarde ons bewegen…

down-to-earth

  • Een wake up-call en baken van hoop voor de wereld van morgen

Een Nederlands gezin met drie kinderen stapt uit de rat-race en gaat op zoek naar een nieuw perspectief op het leven en onze doorgedraaide wereld. In de bossen van Upper Michigan raken ze bevriend met een clan van Native Americans. Dit is het begin van een reis die vijf jaar zal duren. Geïnspireerd door de wijsheid die ze aantreffen voelen ze zich geroepen om hun ontmoetingen vast te leggen. Uiteindelijk trekt het gezin een jaar met rugzak en camera de wereld rond en leven ze met inheemse stammen op zes continenten.

Van Peru tot Namibië, van Noord-Amerika naar een afgelegen eiland bij Australië spraken ze stamhoofden en oude wijzen die als geen ander weten hoe alles met elkaar in verbinding staat en hoe noodzakelijk het is de aarde te koesteren.

De film laat een diepe indruk achter en daagt de kijker uit zich af te vragen hoe het zit met de earth keeper in ieder van ons. Down to Earth is niet bedoeld om te „consumeren” maar vooral opgezet om „een brede dialoog in de samenleving op gang brengen”.

Wie de film ziet, kan de kritiek geven dat er geen concrete antwoorden worden gegeven op de vraag hoe we tot een duurzamere wereld kunnen komen. De boodschap is vooral dat mensen zich meer moeten „verbinden” met elkaar en de aarde. Toch ‘ triggert’ de film volgens haar iets bij kijkers.

Toelichting

‘Negentien jaar geleden raakte ik in verwachting van mijn eerste kind. Tijdens mijn zwangerschap bezocht ik een arts, het viel me op dat hij het vooral had over de pijnbestrijding tijdens de bevalling, niet over de blijdschap die komt kijken bij het moederschap. Alles werd praktisch benaderd, thuis bevallen was niet mogelijk, ik voelde me eigenlijk meteen een patiënt.” Zeker toen ze daarna nog twee kinderen kreeg, begon Renata Heinen (49) steeds meer vragen te stellen. Waarom moet een kind worden ingeënt? Waarom moet het al op jonge leeftijd een IQ-test afleggen? „Ik was continu bezig me niet te laten leiden door wat gebruikelijk was. Ik zat vast in het systeem en kreeg steeds meer de behoefte me te distantiëren van de samenleving.”

Rnate woonde destijds met haar man, Rolf Winters, in Londen. Hij had een eigen bedrijf in leiderschapsconsulting, zij werkte als kunstenaar. Via via kwamen ze in contact met de Anishinaabe, een groep oorspronkelijke bewoners van Amerika die kort op bezoek waren in Nederland. Tijdens die korte ontmoeting had ze „meteen aansluiting”. Ze voelde zich verbonden met hun „zijnswijzen” en hun filosofie. „Dat ging vooral over hoe zij omgingen met de natuur en de aarde. Ze toonden een stukje dankbaarheid.”

In januari 2005 besloten zij en Rolf met het gezin zes weken naar de Amerikaanse staat Michigan te reizen, het woongebied van de Anishinaabe. De kinderen waren toen 2, 4 en 7. „Ik had het gevoel dat ik de natives al langer kende. We besloten een paar jaar los van alles te leven. We verkochten ons huis en het bedrijf en kochten daar in Michigan een stuk grond. We wilden alles zelf doen. Een huis bouwen, onze eigen groenten verbouwen, het idee was ook om met drie gezinnen een klein schooltje voor de kinderen op te zetten.”

In het begin woonde het gezin in een trailer aan de oever van Lake Michigan. Zonder stromend water of elektriciteit, koken deden ze op open vuur, een douche was een duik in het meer. „Het voelde heel natuurlijk. Mensen vroegen wel eens aan me: wat doe je daar de hele dag? Maar als je zo in de natuur leeft, verandert je ritme, je leeft meer met de dag.”

Na een tijd werden ze ook voorgesteld aan Nowaten (‘hij die luistert’), een medicijnman die in het bos woonde. Bij die eerste ontmoeting had het echtpaar een „enorme klik” met de sjamaan. Ze vonden hem een wijs man, hij schakelde moeiteloos tussen „verschillende bewustzijnslagen”.

Ze begonnen onderzoek te doen naar, wat zij noemden, Earth Keepers: wijze mensen „die een verbinding met al wat leeft hebben en weten te behouden”. Deze mensen, die ver af staan van de moderne wereld, waren misschien wel de sleutel tot duurzame vernieuwing. Winters, die veel met topmannen uit het bedrijfsleven werkte, had al eerder geconstateerd dat het in het bedrijfsleven vaak ontbrak aan visie, dat er egoïstische spelletjes werden gespeeld en er beslissingen werden gemaakt met een kortetermijnfocus. Misschien, zo redeneerden ze, zouden inheemse „Wisdom Keepers” het Westen kunnen helpen de weg terug te vinden.

Ze besloten een jaar lang met hun drie kinderen – toen 6, 7 en 10 jaar – de wereld over te reizen om, zonder crew en met één camera, deze stamhoofden vast te leggen. Ze vertrokken naar Peru, het Amazoneregenwoud, spraken met de San in de Kalahari-woestijn en ontmoetten Laklak, een stamhoofd van de Aboriginals op een eiland bij Australië.

Het resultaat is de documentaire Down to Earth, waar Winters en Heinen vijf jaar aan werkten.

De documentaire toont ‘luistersessies’ met verschillende wijzen, opnames van de natuur, de ontmoetingen en het leven met verschillende stammen. Ook de eigen kinderen zijn af en toe in beeld. En soms reflecteren Winters en Heinen op wat ze meemaken. Zo betwijfelt Heinen of ze, tijdens de reis, niet altijd toch „een toerist blijft” en vraagt Winters zich af, als een van zijn kinderen vraagt waarom er zoveel bomen worden gekapt in het Amazonegebied, of hij deze vraag wel kan beantwoorden zonder hypocriet te zijn.