Het verschil maken

zeester

  • De jongen en de zeesterren

Eens waren er duizenden zeesterren aangespoeld op een strand. Ze lagen te verdrogen in de brandende zon en waren bijna ten dode opgeschreven. Maar kijk! Daar loopt een jongetje. Hij bukt steeds, pakt een zeester op en gooit hem terug in zee. Een man die hem bezig ziet vraagt: “Wat doe je toch? Je kunt toch niet al die zeesterren redden?” “Nee”, antwoordt het jongetje. “Maar deze wel.” En hij gooit de volgende zeester in zee.

 

Sociale isolatie

lighthouse

  • The Lighthouse

1890, Nieuw-Schotland. Op het schiereiland, omringd door de Atlantische Oceaan, bevindt zich een oude vuurtoren. In de tijdsgeest van oude zeevaardersmythes en -legendes, wordt het verhaal verteld van een oude vuurtorenwachter, die de naam Old draagt.

In de film vallen twee bonkige vuurtorenwachters ten prooi aan de waanzin én aan elkaar. Daarbij is een ‘homo-erotische onderlaag’ amper te negeren.

Zo zie je wat sociaal isolement kan aanrichten.

Boontje

pousse

  • La petite pousse

Een klein meisje vangt bloemenpatronen met een magische doek en gebruikt ze om haar eigen mooie jurken te maken. Elke nacht verplaatsen mieren haar huis van het ene veld naar het andere. Op een dag valt er een zaadje in haar mond en ontspruit een jonge scheut uit haar navel

 

Tuf mee

carton

  • Monsieur Carton

Tuf mee over de péage en griezelig smalle berghellingen in het autootje Monsieur Carton. Een onhandige en verstrooide bestuurder die zich probeert staande te houden in de verkeerschaos van op hol geslagen tolwegpoortjes, steile berghellingen, flitspalen, asociale wegpiraten en wilde achtervolgingen.

‘Oeh lala’ verzucht Monsieur Carton regelmatig als hij weer eens in een benarde situatie terecht komt. Een ontzettend grappige slapstick serie voor alle leeftijden vol herkenbare verkeersergernissen. Monsieur Carton neemt je mee in een wereld van karton en lijkt wel helemaal handgemaakt. In werkelijkheid is het de eerste animatieserie die gemaakt is met ‘Unity’ 3D software voor het bouwen van games.

 

Mijn moeder is een vliegtuig

moeder vliegtuig

  • Pjotrs bijzondere moeder

Een filmpje over de kleine Pjotr, die wel een heel bijzondere moeder heeft!

Mattie Schuldwisser

schuldwisser.png

Je telefoonabonnement, zorgverzekering én belasting betalen. Vanaf je achttiende ben je zelf verantwoordelijk voor je inkomsten en uitgaven. Maar of jongeren dat al kunnen, is de vraag. Uit onderzoek blijkt dat ruim een derde (!) hun financiële situatie niet op orde heeft.

Ronald Etman (28) ontwikkelde de app Schuldwisser. Hij wil jongeren meer controle geven over hun financiën. Ronald vindt het jammer dat jonge mensen zo weinig weten van de werkelijke financiële situatie. “Bereid ze voor op de échte wereld!” zegt hij. Op scholen zouden ze dan ook veel meer moeten inspelen op het bijbrengen van financiële kennis. “De meeste rekensommen slaan nergens op. Als ik klaar ben met school, ga ik niet nadenken hoe ik x of y moet berekenen. Het is belangrijker om te weten hoeveel je boete wordt verhoogd als je je huur niet betaalt. Dat soort rekensommen zouden we moeten leren.”

Roekeloos geld uitgeven

Ronald ziet dat jongeren weinig overzicht hebben in wat ze wel en niet kunnen betalen. Daardoor komen ze snel in de schulden. “Hun inkomsten zijn laag, maar ze geven roekeloos geld uit.” Ook zouden social media en groepsdruk een rol spelen. “Niet iedereen kan zich bepaalde uitgaven permitteren, maar als je wordt gepusht door vrienden of social media, betalen ze het gewoon.”

Jongeren die in de schulden zitten zouden zichzelf de waarheid moeten vertellen. Overzicht creëren in de financiële situatie is ook belangrijk. En zelfs je vriendenkring veranderen kan positief uitpakken, vertelt hij uit eigen ervaring.

Inkomsten, uitgaven en schulden

Helemaal voorkomen dat iemand in de schulden raakt, kan volgens Ronald niet. “Maar je kunt het wel verminderen.” Daarom heeft hij deze app ontwikkeld. De app houdt je inkomsten, uitgaven en schulden bij. “Zo weet je precies hoe je ervoor staat.”

Eigen ervaring

Ronald had zelf 20.000 euro schuld. Doordat hij in detentie zat had hij geen controle meer over zijn financiën. “Mijn achterstanden waren opgelopen naar schulden en toen ik vrij kwam wilde ik ze wel betalen, maar kon ik het niet meteen. De schuldeisers zetten de schulden niet op de rem, waardoor ze alsmaar hoger werden.”

In het begin was hij boos. “Ik wilde graag afbetalen, maar dat kon niet, dus ik dacht: fuck jullie!” Jullie krijgen niks van mij, want ik heb toch niks.” Maar later besefte hij zich dat hij echt wat aan de situatie moest doen. “Ik wilde financieel vrij zijn.” Toen hij die knop omzette, begon hij zijn schuldproblemen écht aan te pakken.

Schuldwisser is een coach

Hij dook in zijn eigen administratie en kwam tot de conclusie dat het veel makkelijker moest kunnen. Hij ontwikkelde een systeem en werkte dit uit in een app, die inmiddels door zo’n 600 jonge mensen wordt gebruikt. Je kunt met de app geld sparen en pushberichten krijgen zoals ‘Heb je al wat aan de kant gezet?’ of ‘Heb je je schulden deze maand betaald?’. Je moet Schuldwisser zien als een coach, als je mattie die zegt: ‘Hey vriend, heb je dit al betaald?’ Hij rekent alles voor je uit en laat zien hoeveel je over hebt.

Je kunt de app downloaden voor 3,50 euro. Sommige mensen vinden dit duur, maar volgens Ronald is het een investering in jezelf. “Het is een keuze die je zelf moet maken. Ik vind het belangrijk dat mensen prioriteiten stellen en geen dingen kopen die ze zich eigenlijk niet kunnen veroorloven.”

Schuldwisser

 

Hondstrouw – daar ben ik voor

Buddy.png

  • Buddy

In Buddy volgt film- en documentairemaakster Heddy Honigmann (Hersenschimmen, Forever, Crazy) Kaiko, Kay, Mister, Utah, Missy en Makker – zes geleidehonden – en hun baasjes.

De honden aan het werk zien blijft opzienbarend. Zo grijpt hulphond Utah in bij Zeb die vanwege zijn ernstige PDD-NOS zichzelf soms bijt. Of Mister, die zodra hij zijn tuigje aankrijgt waakt over veteraan Trevor, die fysiek en psychisch beschadigd uit Afghanistan terugkwam. Drie jaar lang verlaat Trevor het huis niet. Tot hij Mister krijgt.

Indringend dichtbij gefilmd laat Honigmann zien hoe de honden alledaagse dingen als de trap af komen, koffie maken en buiten spelen weer mogelijk maken.

De speciale band die hierbij tussen mens en dier ontstaat, wordt het best duidelijk bij een 86-jarige vrouw die van al haar hulphonden schilderijen in huis heeft, terwijl ze zelf al sinds haar 13de blind is. Haar huidige ‘Makkertje’, met wie ze dagelijks hardloopt, mag niets mankeren. ‘Dat wil ik dan overnemen, daar ben ik voor.’

Vermoorde onschuld

niet schieten.png

  • Niet schieten!

In de jaren ‘80 hield een reeksgewelddadige moorden en inbraken België in de greep, gepleegd door ‘de Bende van Nijvel’.

Niet Schieten vertelt het verhaal van David, die op negenjarige leeftijd zijn moeder, vader en zus verliest aan een van deze overvallen. Het is aan grootouders Albert en Metje om de gebroken jongen perspectief in het leven te laten zien, om hem een toekomst te bieden terwijl hij worstelt met onmogelijke vragen, en de verbazingwekkende verwaarlozing van de slachtoffers en nabestaanden door het Belgische rechtssysteem.

David Van de Steen vertelde eerder in het boek ‘Niet schieten, dat is mijn papa!’ zijn hartverscheurende verhaal, en trok de aandacht van regisseur Stijn Coninx, die de spannende periode waarin de bende actief was zelf ook meegemaakt heeft. Coninx studeerde filmregie en maakte reclamespots en komedies, en maakte enkele van de succesvolste Belgische films ooit, zoals Koko Flanel. Bij de casting van Niet Schieten hadden hij en Van de Steen direct direct Jan Decleir op het oog. Decleir speelde ook in Daens en won al diverse filmprijzen (o.a. een Gouden Kalf) en was te zien in de Nederlandse dramaserie Stellenbosch.

Ook 33 jaar na de laatst gepleegde misdaad zijn de leden van de Bende van Nijvel nog altijd niet ontmaskerd. In totaal vielen er 28 doden en ruim 40 gewonden bij hun gewelddadige roofovervallen. over hun motieven wordt nog altijd gespeculeerd, aangezien hun buit vaak relatief klein was. Ook ontstond het vermoeden dat de bende bescherming genoot van hogerhand – de politie, de politiek – maar dat is nog altijd niet bewezen.

Lang leve de onsterfelijkheid

mensmachine.jpg

  • De mensmachine, Mark O’Connell, Podium, 284 blz., 21,50 euro.

In een open brief aan Moeder Natuur somde de filosoof Max More (hij heet eigenlijk Max O’Connor) enige jaren geleden een hele reeks grieven op tegen de schepper. ‘U hebt ervoor gezorgd dat we ouder worden en sterven – juist op het moment dat we wijsheid beginnen te vergaren. En ook de mate waarin u ons bewustzijn hebt gegeven van onze lichamelijke, cognitieve en emotionele processen laat te wensen over. U hebt ons tekortgedaan door de scherpste zintuigen aan andere dieren te bedelen. (…) U hebt ons beperkte geheugencapaciteit gegeven, zwakke beheersing van onze impulsen en onze primitieve en xenofobe neigingen.’

Vanwege al die tekorten wil hij een reeks veranderingen in de menselijke constitutie teweegbrengen, waaronder verzet tegen en overwinning op ‘de tirannie van ouderdom en dood’ en ‘gebaseerd op de verworvenheden van biotechnologie en onder supervisie van onze kritische en creatieve denkvermogens’

Je zou dit het manifest van het transhumanisme kunnen noemen, door journalist Mark O’Connell in De mensmachine omschreven als een bevrijdingsbeweging die de totale onafhankelijkheid van de biologie beoogt.

More – thans directeur van een instituut waar je je na je dood kunt laten invriezen in de hoop dat die amendementen op de condition humaine ooit werkelijkheid worden – is een van de figuren die O’Connell in zijn boek opvoert. More cum suis blijken niet gek, wel een beetje nerdy en (dus) superslim. Ze vormen het volstrekte tegendeel van de voltooidlevenbeweging: in hun ogen is het leven nimmer voltooid. O’Connell ziet ze als moderne gnostici: mensen zijn goddelijke geesten gevangen in kwade lichamen. Hun hoop is gevestigd op de ‘creatieve denkvermogens’ in Silicon Valley om ons daarvan te verlossen.

De schoonmakers

cleaners.png

  • The Cleaners

Facebook is als gemeenschap groter dan iedere staat ter wereld. De vraag is of we grenzen willen stellen aan wat er kan in deze gemeenschap. En nog belangrijker: Waar liggen die grenzen dan? En wie bepaalt dat? Welke invloed heeft het op onze democratie als Facebook bepaalt welke uitingen wel en niet door de beugel kunnen? Is het werk van ‘the cleaners’ censuur? Willen we Facebook verantwoordelijk houden als het platform wordt gebruikt om bijvoorbeeld terroristische beelden of propaganda te verspreiden?

In deze thrillerachtige documentaire hebben regisseurs Hans Block en Moritz Riesewick toegang weten te krijgen tot één van de beter bewaakte geheimen van Facebook.

Dat sociale media algoritmes inzetten om bepaalde content te verwijderen, wisten we al. Wat we echter nog niet wisten is dat vanuit een anoniem kantoorgebouw in de Filipijnen de hele wereld wordt gescand. Zogenaamde digitale conciërges (“cleaners”) bepalen wat wij wel en niet te zien krijgen. Vaak zonder enige kennis van verschillende culturen, geschiedenis en politiek passen zij protocollen zo goed mogelijk toe. ‘Delete’ of ‘Ignore’, en dat 25.000 keer per dag. De film graaft steeds dieper in de achterkant van sociale media en laat zien hoe deze onze wereld vervormt en aantast. De film geeft inzicht in waarom bepaalde beelden wel of niet gezien mogen worden, maar ook hoe algoritmes steeds meer woede oproepen bij gebruikers van sociale media. Techexperts en (ex-)cleaners komen aan het woord over de noodzaak en praktijk van de schoonmaakacties. Tegelijkertijd wordt er aandacht besteed aan kunstenaars en activisten die slachtoffer werden van de rigoureuze protocollen, en blijkt dat die digitale conciërges wellicht de loop van de geschiedenis kunnen bijsturen. Is er dan sprake van oprechte bescherming, of van gevaarlijke censuur?

The Cleaners maakt duidelijk hoe Facebook een soort moderne versie van George Orwell’s ‘1984’ is geworden. Het is tevens een erg sterk filmdebuut van regie duo Hans Block en Moritz Riesewieck. De twee werkten al eerder samen aan theaterstukken en sociale-mediaproducties. De timing van de film is perfect. De ongewenste gevolgen van sociale media zijn in deze tijd bijna dagelijks nieuws.

Onderzoeksjournalist Huib Modderkolk zag The Cleaners en bespreekt waarom de keuzes die deze mensen in een fractie van een seconde maken, verstrekkende gevolgen kan hebben voor iedereen.